POLITYKA

środa, 24 lipca 2019

Polityka - nr 40 (2725) z dnia 2009-10-03; s. 56

Kultura / Afisz / Książki

Agnieszka Wolny-Hamkało

Dwuświat donosiciela

●●●●○○

Zbigniew Kruszyński, Ostatni raport, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2009, s. 232

Detalicznie, ale wartko, intymnie, ale z dystansem, nostalgicznie, ale z humorem, lirycznie, ale dosadnie – tak pisze Zbigniew Kruszyński w swojej nowej, demaskatorskiej powieści „Ostatni raport”. Historia obdarzonego talentem obserwacji przenikliwego humanisty (w domyśle pisarza) narusza sztywne podziały na dobrych i złych, relatywizuje rzeczywistość. Kupiony przez służby specjalne, był jednocześnie znaczącym działaczem opozycyjnego podziemia. I – co istotne – obie role wypełniał wyjątkowo gorliwie. Rzetelny współpracownik z nerwicą natręctw w postaci notowania wszelkich szczegółów, bohatersko poświęcał się ruchowi, wzniecając spektakularne akcje i podejmując tajne, żmudne zadania. Czytelnik przez całą powieść czeka na jakiś trop, sugerujący możliwe odczytanie postawy bohatera. Ale coś takiego nie następuje, jakby w tym człowieku toczyły się dwa niezależne życia niekolidujące ze sobą.

Kim zatem jest bohater? Ofiarą systemu? Czy podłym donosicielem, interesownym oportunistą, próbującym trzymać dwie sroki za ogon – pojeździć po świecie, pogrzać się w ramionach żarliwych ...

●●●●●● wybitne!
●●●●●○ bardzo dobre
●●●●○○ dobre
●●●○○○ średnie
●●○○○○ słabe
●○○○○○ dno!