POLITYKA

środa, 22 maja 2019

Polityka - nr 33 (3123) z dnia 2017-08-16; s. 61-63

Historia

Jan M. Długosz

Konwój Najświętszej Maryi

W sierpniu 1942 r. Royal Navy podjęła rozpaczliwą próbę zaopatrzenia Malty w materiały wojenne. Od powodzenia tej operacji zależały losy całej kampanii afrykańskiej.

Malta, czy ściślej archipelag sześciu maltańskich wysp i wysepek, to niemal jałowa skała na Morzu Śródziemnym. Geologiczny kaprys sprawił, że wyspy te znajdują się pomiędzy Sycylią a wybrzeżem Afryki Północnej, niejako kontrolując wody Cieśniny Sycylijskiej, czyli główny szlak łączący wschodnią i zachodnią część akwenu. Strategiczne znaczenie Malty rozumiano już w starożytności – kolonizowali ją Fenicjanie i Kartagińczycy, po wojnach punickich stała się częścią Imperium Rzymskiego. W XI w. odbitą z rąk Arabów włączono do Królestwa Sycylii, a administracyjną i (dłużej) kulturową łączność z południem Włoch zachowała Malta aż do XIX w. W 1530 r. swoją główną siedzibę przenieśli na Maltę joannici, zamieniając ją w potężną twierdzę, która zatrzymała morską ekspansję Wielkiej Porty. Opuszczona przez nich w 1798 r., po haniebnej kapitulacji przed flotą Bonapartego i krótkiej francuskiej okupacji, w 1800 r. została objęta protektoratem Wielkiej Brytanii, która później uczyniła z niej swoją ...