POLITYKA

Poniedziałek, 20 maja 2019

Polityka - nr 43 (2930) z dnia 2013-10-23; s. 54-55

Edukator ekonomiczny

Paweł Tarnowski

Królewski facelifting

Narodowy Bank Polski za pięć miesięcy wpuści do obiegu gotówkowego staro-nowe banknoty. Stare, bo to ciągle będą dotychczasowej wysokości nominały, tych samych co dotąd rozmiarów i ze znanymi wizerunkami władców Polski. Nowe, bo banknoty od 10 do 100 zł będą miały zupełnie nowe zabezpieczenia i delikatnie zmienioną kolorystykę. Po co ta cała operacja?

Pierwsze odruchowe podejrzenie jest takie, że wzrosła liczba falsyfikatów i bank centralny próbuje ratować sytuację. Ale to nieprawda. O ile w 2009 r. ujawniono w sumie 17 891 podróbek, to w roku 2012 było ich sporo mniej, bo 10 410. Udział fałszywek, licząc w sztukach na milion będących w obiegu banknotów, spadł z 16,05 do 8,31. Co więcej, w Polsce każdego roku wyławia się i niszczy fałszywe banknoty nominowane w euro o znacznie większej wartości (ostatnio blisko 800 tys. zł) niż fałszywki w złotych. Skoro jest tak dobrze, to po co cokolwiek zmieniać? Odpowiedź jest prosta: na będące w obiegu od 18 lat środki płatnicze po prostu „nadszedł czas”.

Banknoty zwyczajnie zużyły się technologicznie. To trochę tak jak z samochodem, który ciągle bezawaryjnie jeździ, ale przecież już troszkę za dużo pali (nowe banknoty będą w produkcji tańsze), no i łatwiej może się zepsuć (techniki fałszerskie też idą naprzód). NBP nie chciał, a ...

Elementy zabezpieczenia banknotów przed fałszerzami

1 Wzbogacony znak wodny. Podczas oglądania banknotu pod światło widać znak wodny przedstawiający wizerunek władcy i cyfrowe oznaczenie nominału „50”. Pole znaku wodnego nie jest zadrukowane.

2 Uzupełniający się druk obustronny (recto-verso). Elementy graficzne znajdujące się na obu stronach banknotu oglądane pod światło uzupełniają się i tworzą pełny obraz – koronę w owalu.

3 Znaki w ultrafiolecie. W promieniach UV widać kwadrat z cyfrowym oznaczeniem nominału „50” i skrótem „ZŁ”, serię i numer banknotu oraz inne wybrane elementy.

4 Element zmieniający kolor.

Wraz ze zmianą kąta patrzenia kolor stylizowanej litery „K” w koronie płynnie przechodzi z zielonego w niebieski.

5 Nitka zabezpieczająca. Podczas oglądania banknotu pod światło widać pionową, ciemną linię z cyfrowym oznaczeniem nominału „50” i skrótem „ZŁ”, widoczną również w odbiciu lustrzanym. Nitka zabezpieczająca została wtopiona w strukturę papieru.

6 Efekt kątowy. W zależności od kąta patrzenia widać koronę lub cyfry oznaczenia nominału „50”.

7 Mikroskopijne napisy. Mikrodruki to czytelne jedynie w powiększeniu napisy umieszczone zarówno na przedniej, jak i odwrotnej stronie banknotu.