POLITYKA

Piątek, 24 maja 2019

Polityka - nr 8 (8) z dnia 2016-09-14; Pomocnik Historyczny. Nr 4. Z Kresów na Kresy; s. 65-73

Osiedlenie

Marek Henzler

Na nowej ziemi

Jak wyglądało w praktyce przemieszczanie Polski na zachód.

Plany zagospodarowania. W lipcu 1944 r. promoskiewski Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego zawarł z rządem ZSRR tajne porozumienie w sprawie polsko-sowieckiej granicy państwowej i przyszłej granicy Polski na Odrze i Nysie. Front stał wtedy jeszcze na Wiśle, ale wyrok historii już zapadł. Polscy komuniści zaakceptowali plan Józefa Stalina przesunięcia Polski na zachód (linia Odry/Nysy za linię Curzona, art. s. 30). Mogli więc przystąpić do przygotowania planów zagospodarowania nowych ziem.

W grudniu 1944 r. przy Prezydium PKWN utworzono Biuro Ziem Zachodnich, kierowane przez Edmunda Giebartowskiego, prawnika, przedwojennego i powojennego działacza politycznego i urzędnika państwowego. Skorzystało ono z dorobku m.in. podobnej agendy przy Delegaturze Rządu II RP na Kraj. Wiosną 1945 r. w Krakowie powołano, kierowane przez statystyka dr. Rajmunda Buławskiego, Biuro Studiów Osadniczo-Przesiedleńczych. Buławski do pracy w Radzie Naukowej Biura wciągnął kilkudziesięciu demografów, socjologów, statystyków i ekonomistów, którzy przygotowali raporty o tzw. stanie wyjściowym akcji osadniczej i podpowiadali pomysły na sprawne zagospodarowanie nowych ziem. Niektóre wręcz utopijne. Jeden z socjologów, zatroskany dekompozycją lokalnych więzi społ...

Załączniki

  • 1 kwietnia 1945 r.

    1 kwietnia 1945 r. - [rys.] Marek Sobczak

  • 25 września 1945 r.

    25 września 1945 r. - [rys.] Marek Sobczak

  • 28 czerwca 1946 r.

    28 czerwca 1946 r. - [rys.] Marek Sobczak

  • 1 stycznia 1951 r.

    1 stycznia 1951 r. - [rys.] Marek Sobczak