POLITYKA

Sobota, 25 maja 2019

Polityka - nr 9 (9) z dnia 2015-07-08; Pomocnik Historyczny. Wielkie Dynastie Europy; s. 30-34

Rurykowicze

Jerzy Besala

Rurykowicze

Przybyli na Ruś ze Skandynawii, stworzyli słowiańskie państwo, które urządzili na wzorach bizantyjskich: autokratyczno-kościelne, z silną sakralizacją władzy.

Normandzkie tropy. „Ziemia nasza wielka jest i obfita, a ładu w niej nie ma. Przychodźcie więc rządzić i władać nami”. Wedle „Powieści lat minionych” z XII w., zapewne autorstwa mnicha Nestora, plemiona słowiańskie skupione wokół Nowogrodu tak miały zaprosić Waregów, czyli wikingów (Normanów) ze Skandynawii. Na ich czele stał wódz Ruryk z braćmi, a autor nazywał Waregów Rusią (Rhos). Ruryk opanował Połock, ziemie plemienia Krywiczan, fińskie ludy Muromę i Weś, tworząc Ruś Nowogrodzką. Natomiast jego bracia Askold i Dir dotarli Dnieprem do Kijowa, znanego zresztą od dawna wikingom jako Könugard. Zajęli ten główny gród, wedle tradycji ruskiej założony w 862 r. przez Kija, jednego z wodzów plemienia Polan naddniestrzańskich, a funkcjonujący już w IV/V w. Wedle legendy tutaj miał dotrzeć brat św. Piotra, apostoł Andrzej, centralna postać prawosławia.

Informacja o założeniu państwa ruskiego przez nordyckich Normanów nabrała z biegiem wieków ogromnego znaczenia politycznego, szczegó...

Panujący z dynastii Rurykowiczów

Książęta i wielcy książęta kijowscy

Oleg (882–912)

Igor (912–945)

Olga (945–957, regentka)

Światosław (945–972)

Włodzimierz I Wielki (978–1015)

Jarosław Mądry (1019–54)

Izjasław I (1054–68, 1069–73, 1077–78)

Wsiesław (1068–69)

Światosław II (1073–76)

Wsiewołod I (1076–77, 1078–93)

Światopełk II Michał (1093–1113)

Włodzimierz II Monomach (1113–25)

Jerzy I Dołgoruki (1155–57)

Mścisław II Chrobry (1158–59, 1167–69)

Rościsław I Michał (1169–67)

Gleb (1169–71)

Książęta i wielcy książęta suzdalsko-włodzimierscy i moskiewscy

Andrzej I Bogolubski (1168–74; przeniósł stolicę z Kijowa do Włodzimierza nad Klaźmą; pierwszy wielki książę włodzimierski)

Michał I (1174–76)

Wsiewołod III Wielkie Gniazdo (1176–1212)

Jerzy II (1212–16, 1218–38)

Konstantyn (1216–18)

Jarosław II (1238–46)

Andrzej II (1247–52)

Aleksander Newski (1252–63)

Jarosław III (1246–71)

Wasyl Kwasznia (1272–77)

Dymitr I (1277–82, 1283–94)

Andrzej III (1282–83, 1294–1304)

Michał II (1304–18)

Jerzy III (1318–22, książę moskiewski)

Dymitr II (1322–26)

Aleksander II (1326–27)

Aleksander III (1327–28)

Iwan I Kalita (1328–40, książę moskiewski)

Szymon Dumny (1340–53, książę moskiewski)

Iwan II Piękny (1353–59, książę moskiewski)

Dymitr III (1359–62)

Dymitr IV Doński (1362–89, zjednoczenie z Moskwą)

Wasyl I (1389–1425, pierwszy wielki książę moskiewski)

Wasyl II Ślepy (1425–62)

Iwan III Srogi (1462–1505, gosudar Wszechrusi od 1478)

Wasyl III (1505–1533)

Carowie Rosji

Iwan IV Groźny (1533–84)

Fiodor I (1584–98)

Załączniki

  • [Rurykowicze - mapa]

    [Rurykowicze - mapa] - [rys.] Sobczak Marek