POLITYKA

Niedziela, 21 kwietnia 2019

Polityka - nr 24 (2354) z dnia 2002-06-15; s. 36-38

Świat

Artur Górski

Spod gruzu piramid

Albania: Tu też trwa spór o wyprzedaż majątku narodowego

W czerwcu 150-osobowy parlament Albanii wybierze nowego prezydenta. Kandydatów do przejęcia fotela po Rexhepie Mejdanim jest kilku i na razie trudno wskazać zdecydowanego lidera. Albańczycy wątpią też, czy wybór nowego prezydenta poprawi dramatyczną sytuację najbiedniejszego kraju Europy.

Zbliżające się wybory prezydenckie będą, z niewielkimi wyjątkami, spektaklem aktorów dobrze już znanych ze sceny politycznej. Ciekawe, że żaden z kandydatów do ostatniej chwili nie może być pewny poparcia swojego ugrupowania. Dotyczy to także rządzącej albańskiej Partii Socjalistycznej (PS), której lider Fatos Nano z pewnością zechce stanąć w wyborcze szranki, ale wcale nie jest przesądzone, że partia stanie za nim murem. Być może część tego ugrupowania udzieli wotum zaufania byłemu premierowi Ilirowi Mecie, politykowi pozostającemu w odwiecznym konflikcie z Nano. Być może poprze obecnego szefa rządu – ambitnego Pandelja Majko. Partia socjalistyczna, choć mająca monopol na władzę w Albanii już od kilku lat, nie jest ideowym monolitem – każdy region ma swoich politycznych faworytów, a ci z kolei rozmaite pomysły na uzdrawianie kraju. To rozbicie nie powinno jednak dziwić – Albańczycy słyną z wielkiego indywidualizmu graniczącego ze skłonnością do anarchii. Przez wieki nie udało się zasypać podziałów pomiędzy zamożniejszym południem i uboższą północną częścią kraju. ...

Albania

Powierzchnia: 28,75 tys. km2 Albania jest podzielona na 36 okręgów

ludność: 3,5 mln

skład etniczny: Albańczycy (95 proc.), Grecy (3 proc.) i inni (Cyganie, Serbowie, Bułgarzy – 2 proc.)

wyznania: muzułmanie 70 proc. (w 1990 r. otwarto kościoły, cerkwie i meczety zamknięte od 1947 r.)

język urzędowy: albański, w użyciu grecki

jednostka monetarna: 1 lek

PKB na osobę: 3 tys. dol.

wskaźnik wzrostu: 7,3 proc.

inflacja: 1 proc.

zadłużenie: 1 mld dol.

bezrobocie: oficjalnie 16 proc., w rzeczywistości nawet 25 proc.

Parlament – podział miejsc:
Partia Socjalistyczna – 99
Partia Demokratyczna – 29
Partia Socjaldemokratyczna – 8
inni – 14

Historia
1912 r.
– po 450 latach rządów tureckich Albania odzyskuje niepodległość; 1944 r. – Komunistyczna Partia Albanii z Enverem Hodżą przejmuje władzę; 1985 r. – Enver Hodża umiera, przywództwo obejmuje ówczesny prezydent Ramiz Alia; 1991 r. – pierwsze demokratyczne wybory, w których zwyciężyła albańska Partia Pracy ; 1992 r. – w wyborach parlamentarnych zwycięża najsilniejsza partia opozycyjna – albańska Partia Demokratyczna; 1997 r. – prezydent Sali Berisha ustępuje ze stanowiska w toku zamieszek związanych z bankructwem piramid finansowych; 1999 r. – socjalista Ilir Meta zostaje premierem. Albania udzieliła schronienia ponad 700 tys. albańskich uchodźców z Jugosławii.