POLITYKA

Czwartek, 23 maja 2019

Polityka - nr 7 (3046) z dnia 2016-02-10; s. 83

Kultura / Kawiarnia Literacka

Krzysztof Siwczyk

Szarzy, burzy ludzie 

W niedawno opublikowanej książce Thomasa Bernharda „Tak. Wyjadacze”, na którą składają się dwa tytułowe teksty, znalazłem plastyczny, skądinąd swojsko brzmiący opis, który naprędce przytaczam: „W ciągu jednej nocy zapanowała dyktatorska atmosfera, a ja musiałem przez całe tygodnie i miesiące doświadczać na własnej skórze, jak polują na głowę człowieka ducha. (...) Masy uzależnione od brzucha i dobytku wystąpiły przeciwko głowie i duchowi”.

Schematyczne nakreślenie starcia żywiołów jednostkowości i biomasy konsumencko-politycznej wzmaga u Bernharda estetyczny seksapil tej prozy. Schemat ten ma jednak delikatne drugie dno etyczne, motywowane faszystowską traumą. Kiedy słyszę o „duchu”, a już zwłaszcza o „człowieku ducha”, od razu otwiera mi się nóż w dziurawej kieszeni. Niemniej dożyłem czasów, w których i owszem trzeba będzie upominać się o rozum i ducha – artykuły deficytowe na rynku idei polityczno-społecznych.

Jak wiadomo, Thomas Bernhard ubóstwiał sadzać sarkastycznego klocka w łonie swej austriackiej ojczyzny, w ...

Krzysztof Siwczyk, jedyny w Polsce poeta, który jest jednocześnie krytykiem literackim, felietonistą oraz aktorem (zagrał świetnie głównego bohatera filmu Lecha Majewskiego „Wojaczek”). W 2012 r. wydał tom wierszy „Gody”. Pracuje w Instytucie Mikołowskim znajdującym się w domu, w którym mieszkał Rafał Wojaczek.