POLITYKA

Wtorek, 18 czerwca 2019

Polityka - nr 47 (2581) z dnia 2006-11-25; s. 30-33

Kraj

Janina Paradowska

Zablokowani

Prawo i Sprawiedliwość przeforsowało tuż przed wyborami zmianę ordynacji, pozwalającą na blokowanie partyjnych list. Blokowanie miało przenieść władzę koalicji w teren, zwłaszcza do sejmików województw. Nie przeniosło. W sejmikach rozdającym jest opozycja.

Idą wielkie pieniądze z Unii Europejskiej i tylko odtworzenie koalicji w terenie daje gwarancję harmonijnej współpracy z rządem i dobre ich wykorzystanie – to było główne oficjalne uzasadnienie nagłej zmiany ordynacji. Mówiono także o potrzebie zacieśnienia rządowego aliansu. W podtekście były jednak i inne motywy. Przede wszystkim ten, że wygrywający blok zgarnia więcej mandatów niż rozbita na partie opozycja, a po wtóre zyskuje głównie największe ugrupowanie, czyli Prawo i Sprawiedliwość.

W ostatniej chwili Samoobrona zorientowała się, czym grozi blokowanie z tak zwanym podwójnym d’Hondtem, czyli takim systemem przeliczania zdobytych głosów na mandaty, który po dwakroć premiuje najsilniejszego. Wprowadzono więc zasadę, że do podziału mandatów wewnątrz bloku stosuje się bardziej sprzyjającą mniejszym ugrupowaniom metodę Saint-Lague. Nikt jednak nie przeprowadził porządnych symulacji, jaki efekt da blokowanie, gdyż czasu na ćwiczenia nie było. Dla ordynacji zarządzono zaledwie 7-dniowe vacatio legis, co jest obrazą demokratycznych procedur.

Pierwsze praktyczne ćwiczenie odbyło się ...

Kogo wybraliśmy

12 listopada wybraliśmy 46 790 radnych. Najliczniejsza grupa w tym gronie to radni gmin: 37 830 osób. Wskazaliśmy też 6284 radnych powiatów1707 radnych miast na prawach powiatów. 561 radnych wybraliśmy do sejmików województw. Ponadto warszawiacy wskazali osobną reprezentację swoich dzielnic, w których radach zasiada 407 osób.

W pierwszej turze wyborów wójtów, burmistrzówprezydentów daliśmy mandaty łącznie 1633 włodarzom. 1492 to wójtowie i burmistrzowie w gminach do 20 tys. mieszkańców. W gminach liczących powyżej 20 tys. do rządzenia może już przystąpić 110 wójtów, burmistrzów i prezydentów miast, a w miastach na prawach powiatu 31 burmistrzów i prezydentów.

Do zajęcia pozostało jeszcze 845 foteli wójtów, burmistrzów i prezydentów miast.

Największe znaczenie polityczne mają sejmiki województw – zwane organami stanowiącymi i kontrolnymi województwa. Do ich kompetencji należy m.in. stanowienie prawa miejscowego – statutu województwa, planu zagospodarowania przestrzennego czy zasad gospodarowania wojewódzkim mieniem. Sejmik uchwala też strategie rozwoju, wieloletnie programy wojewódzkie i wreszcie budżet województwa. To sejmik także wybiera i odwołuje zarząd województwa.